Friday, August 14, 2026

Korczak: „365 sposobów, żeby droga do szkoły była przyjemną”.


Sienna 16 – Sala Związku Handlowców
Odczyt  „365 sposobów, żeby droga do szkoły była przyjemną” w 1923 roku odbył się w gmachu przy ul. Siennej 16. Mieściła się tam wówczas duża sala widowiskowo-konferencyjna należąca do Związku Zawodowego Pracowników Handlowych i Biurowych m. st. Warszawy. Cykl prelekcji „365 sposobów, żeby droga do szkoły była przyjemną” służył zbieraniu funduszy na Nasz Dom – wówczas prężnie rozwijającą się instytucję Maryny Falskiej i Janusza Korczaka, która dopiero przygotowywała się do budowy swojego wielkiego, nowoczesnego gmachu na Bielanach. Korczak oddawał swój talent i czas, by wspierać to wspólne dzieło.
Sienna 16 to ostatnie lokum przed Treblinką
Kiedy w listopadzie 1941 roku Niemcy drastycznie okroili granice getta, odcinając od niego ulicę Krochmalną, Dom Sierot Janusza Korczaka został zmuszony do natychmiastowej wyprowadzki ze swojej historycznej siedziby. Los rzucił ich właśnie na ulicę Sienną 16, do tego samego budynku Towarzystwa Pracowników Handlowych. To właśnie w tych salach, gdzie w latach 20. rozbrzmiewał śmiech publiczności słuchającej żartobliwych odczytów Doktora, w latach 1941–1942 mieszkało ponad 200 głodujących, chorych i stłoczonych dzieci. To dokładnie z gmachu przy Siennej 16, w pamiętny poranek 5 sierpnia 1942 roku, Janusz Korczak, Stefania Wilczyńska i ich wychowankowie wyszli na dziedziniec, by sformować czwórki. Stamtąd ruszyli w swój ostatni marsz w kierunku Umschlagplatzu, skąd wywieziono ich do obozu zagłady w Treblince.

Miejsce, które w 1923 roku miało służyć budowaniu przyszłości dla dzieci z „Naszego Domu”, niecałe dwadzieścia lat później stało się poczekalnią śmierci dla dzieci z „Domu Sierot”. Ta zbieżność adresów potęguje tragizm losów warszawskich dzieci i samego Doktora.